Göz Koruyucular Genel Bilgilendirme

Aşağıdakilerden herhangi birine maruz kaldıysanız iş yerinizde mutlaka göz koruyucu kullanmalısınız;

  • Uçuşan büyük parçalar: gaz, toz, toprak, duman, küçük parçacıklar
  • Sıçrayan metaller: buhar, sıvı, gaz 
  • Radyasyon içeren enerjiler ve yüksek sıcaklık

 

İnsan gözü çalışma ortamında bulunan toz, gaz, ışıma gibi fiziksel, kimyasal ve biyolojik ajanlara karşı kolayca etkilenebilen bir yapıya sahiptir. Bu sebeple söz konusu etkilere karşı kullanılacak olan Kişisel Koruyucu Donanımın (KKD) hayati önemi bulunmaktadır. Eğer uygun göz ve yüz koruyucu kullanılmazsa görme yetisinde azalma ve hatta tamamen kaybetme riskiyle karşı karşıya kalınabilir.

Göz Koruyucular Ne Zaman Kullanılır?

Kişisel Koruyucu Donanımların işyerlerinde Kullanılması Hakkında Yönetmeliğin Ek-3’ ünde göz korumasının gerekli olabileceği işler şu şekilde sıralanmaktadır.

  • Kaynak yapma, öğütme ve ayırma işleri
  • Sızdırmazlık sağlamak için yapılan işler (kalafatlama) ve keski ile yontma, biçimlendirme işleri
  • Taş yontma ve şekillendirme işleri
  •  Cıvatalama işleri
  •  Talaş çıkaran makinelerde yapılan talaş toplama işleri
  •  Presle sıcak demir işleme
  •  Artıkların parçalanması ve uzaklaştırılması işleri
  •  Aşındırıcı maddelerin püskürtülerek kullanıldığı işler
  •  Asit ve baz çözeltileriyle, dezenfektan ve aşındırıcı temizlik maddeleriyle yapılan işler
  •  Sıvı spreylerle çalışma
  •  Ergimiş maddelerle veya onların yakınında çalışma
  •  Radyan ısı ile çalışma
  •  Lazerle çalışma
  •  Biyolojik ajanlarla çalışılan işler

 

Göz Koruyucu Çeşitleri

Göz koruyucular, çalışma ortamında bulunan ve verdiği zararlar bakımından farklılık gösteren maddelere göre çeşitlilik göstermektedir. Söz konusu maddeler ve etkileri aşağıda sıralanmıştır.

  •  Darbe (Sıçrama, çarpma vb.)
  •  Optik radyasyon ( Kaynak ışıması, güneş, lazer radyasyon vb.)
  •  Toz ve gaz (Kömür tozu, kaynak dumanı, zararlı kimyasallar vb.)
  •  Sıçramalar (Sıvı maddelerin taşınması, boşaltılması, işlenmesi vb.)
  •  Ergimiş metaller ve sıcak yüzeyler (Döküm gibi metalle yapılan işlemlerde vb.)
  •  Elektrik arkı (Elektrik yükü altında yapılan çalışmalarda vb.)

Bu tip darbe ve etkilere karşı temel olarak dört çeşit göz ve yüz koruyucu bulunmaktadır.
1. Genel Kullanım Gözlükleri
2. Tam Koruma Gözlükleri
3. Kaynak İşleri için Gözlükler
4. Vizörler

Kişisel Koruyucu Donanımların İşyerlerinde Kullanılması Hakkında Yönetmeliğin Ek-2’sinin üçüncü maddesinde ise göz koruyucu çeşitleri: gözlükler; kapalı gözlük (dalgıç tipi gözlük); X ışını gözlüğü, lazer ışını gözlüğü, ultraviyole, kızılötesi, görünür radyasyon gözlükleri; yüz siperleri; ark kaynağı maskeleri ve baretleri olarak sınıflandırılmaktadır.
Bu koruyucular; okülerle, filtrelerle (kaynak, UV, kızılötesi, güneş ışığı, lazer radyasyon filtreleri gibi) ve solunum koruyucularla beraber kullanılabilir.

Göz koruyucular (lazer göz koruyucuları, genel kullanıma yönelik güneş gözlükleri hariç) TS5560 EN 166 standardında belirtilen temel performans gerekliliklerini karşılamalıdır. Kullanıcıların göz sağlığı açısından göz koruyucuların diyoptrisi sıfır olmalıdır(Numaralı olmamalıdır.)

Türkiye’nin ilk belgeseli olma özelliğini taşıyan Türkiye’nin Kalbi Ankara’nın yönetmeni kimdir?

Sergey Yutkeviç

Daha Fazla Detay

Genel Kullanım Gözlükleri

Çalışma esnasında göze gelebilecek darbeleri önleyen koruyucu özellikteki göz koruyuculardır. Genellikle polikarbonat veya plexiglass malzeme kullanılarak üretilirler. UV ışınlarını filtreleyebilen çeşitleri bulunmaktadır.

İSG Sınav Ödülleri

Tam Koruma Gözlükleri

Göz ve gözün etrafını korumak için kullanılan göz koruyucudur. Genellikle polikarbonat veya plexiglass malzeme kullanılarak üretilirler.

Tam koruma gözlüğü

Kaynak İşleri için Gözlükler

Kaynak işlemi sırasında ortaya çıkan yoğun ışımanın göze zarar vermesini engellemek için kullanılan göz koruyuculardır. Gaz kaynağı, pirinç kaynağı, oksi-asetilen kesim gibi işlemlerde kullanılır.

Kaynak Gözlüğü

Vizörler

Göz alanını veya hem göz alanını hem de yüzün tümünü veya bazı kısımlarını çevreleyen göz koruyuculardır. Düşük enerjili darbeler için kullanılabilir. Polikarbonat, asetat gibi malzemelerden imal edilebilir. Bazı özel üretim vizörler metal sektöründe öğütme, gaz veya plazma kesim işlemlerinde kullanılabilir.

Standartlar

  • Göz ve yüz koruyuculara ilişkin uyumlaştırılmış ulusal standartlar şu şekildedir.
  •  TS 5560 EN 166: Kişisel Göz Koruması- Özellikler
  •  TS EN 167: Kişisel Göz Koruması- Optik Deney Metotları
  •  TS 5558 EN 168: Optikle İlgili Olmayan Deney Metotları
  •  TS EN 169: Kişisel Göz Koruması- Kaynakçılık ve İlgili Teknikler İçin Filtreler-
    Geçirgenlik Özellikleri ve Tavsiye Edilen Kullanım
  •  TS EN 170: Ultraviyole Filtreler- Geçirgenlik Özellikleri ve Tavsiye Edilen Kullanım
  •  TS 8435 EN 171: Kişisel Göz Koruması- Kızıl Ötesi Filtreler- Geçirgenlik Özellikleri ve
    Tavsiye Edilen Kullanım
  •  TS 6860 EN 175:Kaynak ve Benzeri İşlemler Sırasında Gözü ve Yüzü Koruma Teçhizatı
  •  TS EN 1731: Kişisel Göz Koruması- Kafes Tipi Göz ve Yüz Koruyucuları
  •  TS EN ISO 12311: Kişisel Göz Koruması- Güneş Gözlükleri ve Benzeri Göz Ürünleri İçin
    Deney Metotları
  •  TS EN ISO 12312-1: Göz ve Yüz Koruma- Güneş Gözlükleri ve Benzeri Göz Ürünleri-
    Bölüm 1: Genel Kullanım İçin Güneş Gözlükleri
Genel İş Güvenliği Önlemleri

İşaretleme

Göz koruyuculara ait işaretlemelerin tamamı açık, kalıcı ve görülebilir olmalıdır. Ayrıca görüş alanını ihlal etmemeli ve engellememelidir. İlgili standardın numarası, çerçeve ve yuvaların üzerine işaretlenmeli; ancak okülerlere işaretlenmemelidir. Çerçeve ve oküler (Mercek, vizör, siper gibi göz koruyucunun kafes, cam veya plastik malzemeden yapılmış, görmeye izin veren ışık geçirgen kısım) ayrı ayrı işaretlenmelidir. Oküler ve çerçeve tek bir parçaysa, çerçeveye komple işaretleme yapılmalıdır.

Mekanik dayanımı ve bazı özellikleri gösteren semboller

SembolMekanik dayanım özelliğ
SembolsüzEn az sağlamlık
SArtırılmış sağlamlık
FDüşük enerjili darbe
BOrta enerjili darbe
AYüksek enerjili darbe
KKüçük parçacıkların oluşturduğu yüzey hasarına direnç
NOkülerlerin buğulanma direnci
Oİmalâtçı okülerin orijinal veya değiştirilmiş olduğunu tanımlamak amacıyla O (orijinal) veya ∇ (değiştirilmiş) sembollerini kullanabilir.
TUç sıcaklıkta yüksek hızdaki parçacıklara direnç (FT, BT veya AT harflerinin takip ettiği darbe sembollerden biriyle işaretlenmelidir.)
HKüçük kafaya uyacak şekilde tasarlanmış çerçeveler

Not: Not – – S ve F sembolü, her tipteki göz koruyucularına uygulanabilir.
– B sembolü, sadece koruma gözlükleri ve yüz siperlerine uygulanabilir.
– A sembolü, sadece yüz siperlerine uygulanabilir.

 

Kullanım Alanlarına Göre Semboller

SembolGösterilişAçıklama
SembolsüzTemel kullanımBelirtilmemiş mekanik tehlikeler ve mor ötesi, görülebilir, kızıl ötesi ve güneş ışınımından kaynaklanan tehlikeler
3SıvılarSıvılar (damlacıklar veya sıçramalar)
4Büyük toz parçacıklarıParçacık büyüklüğü > 5 μm olan toz
5Gaz ve küçük toz parçacıklarıGazlar, buharlar, spreyler, duman ve parçacık büyüklüğü < 5 μm olan toz
8Kısa devre elektrik arkıElektrikli donanımdaki kısa devreden kaynaklanan elektrik arkı
9Ergimiş metaller ve sıcak katılarErgimiş metallerin sıçramaları ve sıcak katıların nüfuz etmesi

Kod Numaralarına Göre Semboller

 

Kod NumarasıMekanik dayanım özelliğ
2Ultraviyole (UV)
2C ya da  3İyi renk ayrımlı (UV)
4İnfrared (IR)
5IR özelliksiz güneş ışığı filtresi
6IR özellikli güneş ışığı filtresi

Her iki gözü kapatan, düzeltici etkisi olmayan monte edilmemiş okülerlerle düzeltici etkisi olmayan monte edilmiş okülerlerin ışık kırma güçlerine ait izin verilebilen toleranslar

Optik SınıfKüresel ışık kırma gücü (D1 + D2)/2Astigmatik Işık Kırma Gücü| |D1 – D2|
1± 0,060,06
2± 0,120,12
3+ 0,12 – 0,250,25

Okülerin İşaretlemesi

Okülerin İşaretlemesi

Kaynakçı filtrelerinin işaretlemesi

Kaynakçı filtrelerinin işaretlemesi

Mekanik dayanım fonksiyonu olan kaynakçı filtrelerinin işaretlemesi

Mekanik dayanım fonksiyonu olan kaynakçı filtrelerinin işaretlemesi

Mor ötesi filtrelerinin işaretlemesi

Mor ötesi filtrelerinin işaretlemesi

Mekanik dayanım fonksiyonu olan ve kısa devre elektrik arkına dirençli mor ötesi
filtrelerinin işaretlemesi

Mekanik dayanım fonksiyonu olan ve kısa devre elektrik arkına dirençli mor ötesi
filtrelerinin işaretlemesi

Mekanik dayanım fonksiyonu olan ve kısa devre elektrik arkına dirençli
mor ötesi filtrelerinin işaretlemesi

Mekanik dayanım fonksiyonu olan ve kısa devre elektrik arkına dirençli
mor ötesi filtrelerinin işaretlemesi

 

5
Makaleyi Oylar mısınız?
[Total: 5 Average: 5]

Abone Ol
Haberin Olsun

NİG-e Abone Olun, son yayınlar önce size gelsin.

Abone olduğunuz için teşekkürler

Bir şeyler ters gitti.

2 Yorum

  1. Muhammed Aktan Ekim 22, 2019

Soru Sorun / Cevap Yazın