İş Sağlığı ve Güvenliği
Neden İş Güvenliği

İliç maden faciası; 9 işçi hâlâ toprak altında

İliç‘te 13 Şubat tarihinde yaşanan maden faciasında 9 işçi toprak altında kaldı. Cumhuriyet Başsavcılığınca başlatılan soruşturma kapsamında  madeni ocağını işleten şirkette yönetici ile idareci pozisyonunda çalışan 6 şüpheli tutuklandı, 2 kişi adli kontrol şartıyla serbest bırakıldı.

İliç maden faciası

İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya, hacmi 10 milyon metreküp olarak hesaplanan bir kütlenin kaydığını söyledi. CHP heyetinin faciaya ilişkin hazırladığı raporun detaylarını paylaşan CHP Genel Başkan Yardımcısı Deniz Yavuzyılmaz ise olayın doğal afet olmadığını belirtti.

Dönemin Çevre Bakanı ve AKP’nin İstanbul Büyükşehir Belediye (İBB) Başkan adayı Murat Kurum, her ne kadar ‘ÇED raporuyla ne ilgisi var’ dese de Deniz Yavuzyılmaz, Kurum’un onayladığı raporun sonuçlarını tek tek açıkladı.

Yavuzyılmaz, şu açıklamalarda bulundu:

“Murat Kurum’un imzaladığı ÇED raporuyla maden sahası patlamaya hazır bir bomba haline gelmiştir. Dönemin Çevre Bakanı Murat Kurum’un onayıyla liç sahasının 5’inci ve 6’ıncı fazları inşa edilmediği halde inşa edilmiş gibi gösterilerek sahanın kapasitesi kağıt üzerinde 85.3 milyon tona çıkarılmıştır. Oysa kullanımda olan ilk dört fazın kapasitesi 58 milyon tondur. 

Kartaltepe Madencilik’in ikinci kapasite araştırı nihai ÇED raporuna göre; 2021 Ekim ayında dolmuş durumdadır. Yani son iki yıldır bu liç sahasına fazla yükleme yapılmaktadır. Bu aşırı yükleme her iki şirket tarafından yapılmış, bakanlıklar süreci doğru düzgün denetlememiş, sonuçta kapasite fazlası üretim ve denetimsizlik nedeniyle yığın liç sahası yıkılmıştır. 

Erzincan İliç’te Anagold’un işlettiği altın madeninde yaşanan felaket sonrası; İşletmenin çevre izninin ve lisansının iptal edilmesine rağmen, Enerji Bakanlığının Anagold’a verdiği 6 işletme ruhsatının iptal edilmediğini tespit ettik.”

SİYANÜR TEHLİKESİ: “İLİÇ KANSER SAÇIYOR”

Jeoloji mühendisi Dr. Eşref Atabey, İliç’teki Çöpler altın madeni sahasında siyanürün ardından uranyum ve toryum da saptandığını açıkladı.

Toryum ve uranyum saptandığı, Kanadalı Anagold firmasının, 11 Mart 2021 tarihli, Çöpler Madeni İkinci Kapasite Artışı ve Flotasyon Tesisi Projesi Nihai ÇED Raporu’nda yer alıyor.

Dr. Atabey raporda yer alan ve cevher numuneleri analiziyle açığa çıktığı belirtilen elementleri şöyle sıraladı:

Molibden, Cıva, Çinko, Kurşun, Uranyum, Toryum, Arsenik, Kadmiyum, Antimon, Bakır, Bizmut, Mangan, Indiyum, Kükürt, Selenyum, Tellür, Altın, Gümüş, Molibden.”

Dr. Atabey, “Bu elementler arasında arsenik, kurşun ve cıva toksik, uranyum ve toryum radyoaktif bir element. Hepsi kanserojen bunların” dedi.

İŞÇİLER HÂLÂ TOPRAK ALTINDA 

Facianın ardından göçük altında kalan işçiler için başlatılan arama kurtarma çalışmaları 21 Şubat tarihinde durduruldu. Daha sonra yeniden başlayan çalışmalarda facianın üzerinden 1 ay geçmesine rağmen işçiler bulunamadı.

NİG İş Cinayetleri Veri Havuzu

Türkiye'de İş Cinayetleri – 2024

Neden İş Güvenliği arşivindeki doğrulanmış tekil ölümlü iş kazaları ile SGK'nın resmî yıllık verileri ayrı veri akışları olarak gösterilir.

NİG – Olay356Doğrulanmış tekil ölümlü iş kazası
NİG – Hayatını Kaybeden423Haber kayıtlarında belirlenen kişi sayısı
SGK – İş Kazası Sonucu Ölüm1.905Resmî yıllık toplam • 4/a + 4/b
Sayısal Fark-1.482NİG eksi SGK; tek başına kayıt eksikliği anlamına gelmez
Nasıl okunmalı? NİG sayıları olay bazlı haber arşivinden; SGK sayıları resmî yıllık istatistikten gelir. İki sayı birleştirilmez. NİG'in SGK'dan düşük olması haber/medya kapsamasındaki farkla ilişkili olabilir; NİG'in yüksek çıkması ise olay bazında ayrıca incelenmesi gereken bir karşılaştırma sinyalidir.

Hayatını Kaybedenlerin İllere Göre Dağılımı

İstanbul56
Balıkesir20
Şanlıurfa16
Ankara14
Sakarya13
Kayseri13
Zonguldak13
Gaziantep12
Mersin12
Kocaeli11
Manisa11
Tekirdağ11

Hayatını Kaybedenlerin Nedenlerine Göre Dağılımı

Yüksekten düşme129
Patlama60
Devrilme / malzeme düşmesi52
Ezilme / sıkışma41
Göçük41
Elektrik35
Trafik / servis kazası16
Yangın14
Makineye sıkışma10
Forklift / iş makinesi9
Diğer / özel neden7
Tarım aracı / makine3

Hayatını Kaybedenler – Yaş Grupları

Bilinmiyor124
18-2451
40-4445
30-3437
25-2935
50-5434
45-4927
35-3922
55-5920
60-6413
15-1712
65+3

SGK Sapma Gruplarına Göre NİG Olayları

30 – Maddi aracın kırılma, patlama, ayrılma, kayma, düşme, çökmesi123
50 – Kayma veya tökezleme – düşme, kişilerin düşmesi122
10 – Elektrik sorunları, patlama, yangın nedeniyle sapma64
40 – Makine, taşıma aracı, işleme ekipmanı, alet/nesne/hayvanın denetimden çıkması37
99 – Bu sınıflandırmada listelenmemiş başka sapma6
20 – Taşma, devrilme, sızma, buharlaşma, emisyon sapması4

2021–2026 NİG ↔ SGK Yıllık Karşılaştırma

YılNİG OlayNİG ÖlümSGK Ölüm (4/a+4/b)FarkNİG / SGK
20212082231.394-1.17116,0%
20222322841.520-1.23618,7%
20232162341.972-1.73811,9%
20243564231.905-1.48222,2%
20253144301.944-1.51422,1%
2026223237Veri yayımlanmadı——

Kaynak ve metodoloji: NİG verileri Neden İş Güvenliği'nde yayınlanan ve olay bazında sınıflandırılan İş Cinayetleri kayıtlarından oluşturulur; mükerrerler, aynı olayın takip haberleri ve editörün istatistik dışı bıraktığı kayıtlar ayrıca sayılmaz. SGK karşılaştırma verisi SGK İstatistik Yıllıklarından alınır. 2026 SGK yıllık verisi yayımlanıncaya kadar karşılaştırmada boş bırakılır.