Uzman AKP’nin en düşük emekli aylığına bin 161 lira zam önerisi Meclis komisyonundan geçti. Artış tutarına tepki gösteren sendikalar, izlenen yöntemle daha yüksek prim ödemiş emeklilere haksızlık yapıldığını da söylüyor.
En düşük emekli aylığı tepki çekti
İçindekiler
AKP’nin, en düşük emekli maaşının 20 bin liraya yükseltilmesi yönünde Türkiye Büyük Millet Meclisine (TBMM) sunduğu önerinin de yer aldığı kanun teklifi Plan ve Bütçe Komisyonu’nda kabul edildi. Teklifin, gelecek hafta Genel Kurul’da görüşülmesi ve yasalaşması bekleniyor.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan enflasyon rakamları dikkate alınarak hesaplanan en düşük emekli aylığı, 2026 için yüzde 12,19’luk artışla 18 bin 839 lira olmuştu. Bu tutarın çok düşük bulunması üzerine AKP, bin 161 lira zamla en düşük emekli maaşının 20 bin liraya yükseltileceğini açıklamıştı.
Türk-İş’ten sosyal ve insanî kriz vurgusu
Türkiye İşçi Sendikaları Konfederasyonu (Türk-İş) söz konusu artış tutarına, Türkiye’deki ekonomik gerçeklere uygun olmadığı gerekçesiyle tepki gösteriyor.
Konfederasyondan yapılan yazılı açıklamada, “Türk-İş verilerine göre Ankara’da dört kişilik bir ailenin yalnızca aylık gıda harcaması 30 bin 143 TL’ye ulaşmıştır. Bu tutar yalnızca mutfak masrafını ifade etmekte olup; barınma, enerji, ulaşım, sağlık ve diğer zorunlu giderler bu hesaba dahil değildir. Bu koşullar altında milyonlarca insanın 20 bin TL ile yaşamını sürdürmesinin beklenmesi gerçekçi değildir” denildi.
“20 bin TL düzeyindeki bir emekli aylığı ile bugünün ekonomik koşullarında emeklilerin geçinmesi mümkün değildir. Yüksek enflasyonun yol açtığı fiyat artışları, yaşam maliyetlerini olağanüstü ölçüde artırmıştır” denilen açıklamada mevcut tablonun “ekonomik olduğu kadar sosyal ve insanî bir krize” dönüştüğü ifade edildi.
“Prim-aylık dengesi bozuldu”
Türk-İş öte yandan, sadece en düşük emekli aylığını artırmaya yönelik düzenlemenin adaletsiz olduğuna da dikkat çekti:
“Çalışma yaşamı boyunca asgari ücretin iki ya da üç katı üzerinden prim ödemiş sigortalıların emekli aylıklarının, primleri asgari düzeyden yatırılmış sigortalılarla aynı seviyeye yaklaşması hakkaniyet ilkesiyle bağdaşmamaktadır. Bu durum, prim ödeme ile bağlanan aylık arasındaki ilişkiyi zayıflatmakta ve sisteme olan güveni sarsmaktadır.”
Konfederasyon, yapılacak düzenlemelerde, “prim ödeme gün sayısı ve prim kazancı ile bağlanan emekli aylığı arasındaki ilişkinin korunmasının temel ilke olarak benimsenmesini” istedi.
“Maaşı 20 bin olanlara hiçbir artış yok”
Artış tutarı ve izlenen yönteme Tüm Emeklilerin Sendikası ile Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu’na (DİSK) bağlı Devrimci Emekliler Sendikası (Emekli-Sen) da tepki gösterdi. Sendika üyeleri İstanbul Bakırköy’deki Özgürlük Meydanı’nda ortak eylem düzenledi.
Tüm Emeklilerin Sendikası, “Aylığı 20 bin ve üzerinde olan emeklilere tek kuruş artış yapılmamıştır. Bu uygulama, emekliler arasında bilinçli bir ayrıştırma, bölme ve sessizleştirme politikasıdır” diyerek artıştan tüm emeklilerin faydalandırılmamasına tepki gösterdi.
Emekli-Sen’den yapılan açıklamada ise, “Mecliste el kaldırıp indirecek vekillere sesleniyoruz; o elleriniz, milyonlarca emeklinin açlığına onay vermek için kalkacaktır” ifadeleri yer aldı.
Emekli-Sen: Biz “peynir”, onlar “müze” diyor
Açıklamada, “maaşların gününde ödendiği” şeklinde iktidardan gelen açıklamalar da hatırlatılarak, “Biz sizden lütuf beklemiyoruz, sadaka istemiyoruz. Biz, yıllarca maaşımızdan peşin peşin kesilen primlerin, döktüğümüz alın terinin karşılığını istiyoruz” denildi.
AKP milletvekili Zeynep Vurmaz Yiğit, geçen hafta Mecliste, “Emekli maaşları düşük de olsa düzenli alıyor mu emeklimiz, alıyor” diye konuşmuştu.
“Biz bir kilo peynirin hesabını yaparken, ‘Size müzeleri bedava yaptık’ diyerek bizimle dalga geçenlere; halkın bütçesini sermayeye peşkeş çekenlere; kamu adına görev yaparken, aldığı maaşın binlerce katı servet edinen siyasilere ve bürokratlara; liyakatsiz yandaşlarını 3-5 yerden maaşa bağlayanlara hakkımızı helal etmiyoruz” ifadeleri yer alan açıklamada, en düşük emekli maaşının asgari ücret seviyesine yükseltilmesi, asgari ücret olarak da açlık sınırının belirlenmesi istendi.
Bu yıl Türkiye’de asgari ücret net 28 bin 75 lira olarak belirlendi. Türk-İş’in Aralık 2025 verisine göre, dört kişilik bir ailenin yalnızca aylık gıda harcaması, yani açlık sınırı ise 30 bin 143 lira. Bu tabloya göre Türkiye’de asgari ücret, açlık sınırının 2 bin 68 lira altında bulunuyor.
20 bin TL’ye yükseltilmesi halinde ise en düşük emekli aylığı açlık sınırının 10 bin 143 lira altında kalmış olacak.
